Stor perde rehberi

Stor perde nedir?

Stor perde, genellikle polyester kumaşın plastik ya da metal bir boruya sarıldığı, aşağı-yukarı açılıp kapanan bir pencere perdesidir ^[1][2].

Bu sistem pencerelerde ve cam kapılarda görüş ve ışık koruması sağlar ^[3]. Ofislerde, iş yerlerinde ve evlerin balkon ve teras camlarında sık kullanılır ^[1].

Stor perde çeşitleri

Temel ayrım ışığı ne kadar geçirdiğidir: karartma (blackout) ışığı olabildiğince keser, dimout büyük ölçüde azaltır, screen ve ışık süzen kumaşlar gündüz ışığını yumuşatır ^[4][5]. Tam karanlık garanti edilmez; ayrıntı karartma perde rehberimizde.

Gece mahremiyeti önemliyse karartma kumaş seçilir: gece ve gündüz tam mahremiyet verir. Işık süzen ve screen kumaşlar gündüz dışarıdan görüşü engeller; ancak içeride ışık yandığında gece içerisi dışarıdan görülebilir ^[5].

• Karartma (blackout): ışığı olabildiğince dışarıda tutar; tam karanlık garanti edilmez ^[4][5].
• Dimout: ışığı belirgin biçimde azaltır ama odayı tam karartmaz ^[4].
• Screen (güneş kontrol): sıklığı açıklık oranıyla belirtilen teknik kumaş; parlamayı keser, dışarı görüşü korur ^[7][8].
• Zebra (gece-gündüz): dolu ve tül şeritler birbirinin üzerinden kayar; perde toplanmadan ışık ve mahremiyet ayarlanır ^[6].

Screen kumaşta açıklık oranı

Açıklık oranı, screen kumaşın dokusundaki açık alan payıdır (%1, %3, %5 gibi). Açıklık oranı düştükçe güneş daha çok kesilir, dışarısı daha az görünür; parlamayı azaltma gücü renge de bağlıdır. Seçerken kumaş kartındaki Tv ve EN 14501 değerlerine bakın ^[7][8].

Bir üreticinin kataloğunda %1 açıklıklı sıkı dokunun en koyu renginde ışığın %97'ye kadarının süzüldüğü yazar ^[7]; açık renklerde süzme belirgin biçimde düşer ^[8]. Bu üretici değerleri Avrupa standardı EN 14501'in ısıl ve görsel konfor sınıflarına göre verir ^[8][19].

Seçerken üreticinin kumaş kartındaki EN 14501 değerlerine bakın; aynı açıklık oranında renk ve kumaş türü sonucu değiştirebilir ^[8].

Ölçü nasıl alınır?

Metal şerit metreyle birkaç noktadan ölçün. Pencere içine monte edilecekse en dar genişliği, pencere dışına (duvar ya da tavan) monte edilecekse her yana bindirme payı ekleyin ^[9][10].

Pencere içi montajda genişlik üstten, ortadan ve alttan; yükseklik soldan, ortadan ve sağdan ölçülür. Genişlikte en dar, yükseklikte en uzun ölçü kullanılır ^[9].

Pencere dışı montajda ışık sızmasın diye her yana yaklaşık 5–6 cm bindirme eklenir ^[9][10]. Pencere kolu, radyatör ve denizlik gibi çıkıntılar montajı engelleyebilir; sipariş ölçüsü ile ürünün dış ölçüsü aynı olmayabilir ^[10].

Montaj: neden tavan?

Önerimiz tavan montajıdır: stor, cama en yakın katmandır ve kumaş rulosu pencere kasasına değil, pencerenin üstündeki tavan hattına takılır. Motorlu sistemde kablo da tavandan rahatça gelir.

Pencerenin üstünde yeterli duvar yoksa ya da perde tavandan başlatılmak isteniyorsa tavan montajı seçilir ^[11]. Tavan hattına takılan stor pencereyi tam örter ve tül ile fon perdenin arkasında, cama en yakın kalır; böylece katman sırası camdan odaya doğru stor, tül, fon olur.

Her pencereye ayrı stor takılır. Kiralık evlerde pencere çerçevesine zarar vermeyen kelepçeli modeller de vardır ^[3].

Zincirli, yaylı ya da motorlu

Stor üç yolla çalışır: zincir veya iple boruyu döndürerek, yayla kendiliğinden sararak ya da boru içindeki elektrik motoruyla ^[2][3].

Zincirli sistemde borunun bir yanında sonsuz ip ya da bilyeli zincir bulunur ^[3]. Yaylı sistemde kumaş aşağı çekilince boru içindeki yay gerilir ^[3]. Motorlu sistemde motor borunun içindedir ^[3]; duvar anahtarı, kumanda ya da uygulamayla yönetilir ve akıllı ev sistemlerine, sesli asistanlara bağlanabilir ^[2][12].

Kablo çekilemeyen yerler için pilli (kablosuz) motorlar vardır; piller şarj edilebilir ya da değiştirilebilir ^[13]. İpsiz motorlu kullanım çocuklu evlerde ek güvenlik sağlar ^[12].

Çocuk güvenliği

Sarkan ip ve zincirler küçük çocuklar, özellikle 3 yaş altı için boğulma tehlikesi taşır; ip ve zincir çocuğun erişemeyeceği yerde olmalıdır ^[14].

Avrupa standartları Eylül 2014'ten beri bütün iç mekân perdelerinin bu riski sınırlayacak biçimde tasarlanmasını, üretilmesini ve takılmasını ister ^[16].

• Sarkan kumanda ipinin ucu yerden en az 1,5 m yüksekte bitmeli (İrlanda standartlar kurumu 1,6 m der); ürünün kendi talimatına da uyun ^[10][15][14].
• İlmekli ipi kesip püskül takın; kesilemiyorsa ipi gergin tutan sabitleme aparatı kullanın ^[14].
• Beşik, yatak ve mama sandalyesini pencereden, tırmanılabilecek mobilyayı ipten uzak tutun ^[14].
• Riski tümüyle kaldırmanın tek yolu ipi erişim dışında tutmaktır; güvenlik aparatları riski azaltır ama sıfırlamaz ^[14].

Bakım ve temizlik

Storu tamamen açın, tozunu düşük emişli süpürgeyle alın, gerekirse hafif nemli mikrofiber bezle silin; ıslak temizlikten önce kumaşın bakım etiketine bakın ^[17].

Çok kirlenmiş kumaş kısa süre sabunlu suda bekletilip nazikçe temizlenebilir ^[17]. Önerimiz: karartma ve kaplamalı kumaşlarda önce üreticinin talimatına bakın.

İlgili standartlar

İç mekân perdelerinde başlıca Avrupa standartları EN 13120 (performans ve güvenlik), EN 14501 (ısıl ve görsel konfor) ve çocuk güvenliği için EN 16433/EN 16434'tür ^[16][18][19].

• EN 13120: stor, jaluzi, dikey ve plise dahil iç mekân perdelerinin binaya takıldığında sağlaması gereken şartlar ve kullanım sırasındaki mekanik tehlikeler ^[18].
• EN 14501: güneş koruma ürünlerinde ısıl konfor (güneş faktörü) ve görsel konfor (parlama, gece mahremiyeti, dışarı görüş) sınıfları ^[8][19].
• EN 16433 / EN 16434: iç mekân perdelerinde boğulma tehlikesine karşı test yöntemleri ve güvenlik aparatı şartları ^[16].